Trafik Sigortasında Araç Değer Kaybı ve Ekspertiz Ücreti

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (Trafik Sigortası) Genel Şartları’nda 02.08.2016 tarih ve 29789 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren değişiklik uyarınca zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı da dahil edilmiştir. Sigortalının sorumlu olduğu araç kazalarında, talep edilmesi halinde ilgili branşta ruhsat sahibi sigorta eksperleri tarafından değer kaybı tespit edilir. Sigortacının eksper atamaması, atadığı eksperin değer kaybı hesaplamasında hataya düşmesi, sigortacının değer kaybı ödemesini reddetmesi hallerinde, zarar görenin eksper belirleme ve rapor isteme hakkı bulunmaktadır.

İşbu yazının yayınlandığı tarih itibariyle, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi internet sayfası Online İşlemler başlığı altında taraflar uyuşmazlıklara yönelik eksper atama işlemi gerçekleştirebilmektedir. Bu sistem haricinde de eksper belirleme ve atama yapılabilir. Önemli olan husus, ilgili branşta ruhsat sahibi bir sigorta eksperi atanmasıdır. Bu şekilde atanan ekspere zarar gören veya sigortalı tarafından yapılan ödemeler, makul giderler kapsamında sigortacıdan (sigorta şirketinden) talep edilebilir.

Değer kaybı talebinin olumsuz sonuçlanması neticesinde zarar gören, adli yargıda dava açmak veya sigorta tahkim komisyonuna başvuruda bulunmak yollarından birini tercih edebilir. Gerek sigorta şirketine başvuru süreci ve gerek ise arabuluculuk, dava veya tahkim süreçlerinin yürütülmesinde bir avukat yardımı ile hareket edilmesi yerinde olacaktır.

Aşağıda, değer kaybı talebinin olumsuz sonuçlanması üzerine Sigorta Tahkim Komisyonu itiraz hakem heyeti tarafından verilen emsal mahiyetinde bir karara yer verilmiştir.

SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU

İTİRAZ HAKEM HEYETİ

16.03.2018 TARİH VE K-2018/İHK-1922 SAYILI İTİRAZ KARARI

(TRAFİK DEĞER KAYBI)

1. BAŞVURUYA KONU UYUŞMAZLIK VE İTİRAZ HAKEM HEYETİNE İNTİKALİ

1.1. Uyuşmazlık Konusu Olay

Başvuran davacı vekili; davalı sigorta şirketince Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalı bulunan araç ile davacıya ait aracın karıştıkları trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluşan değer kaybının ödenmediğini belirterek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 100,00 TL değer kaybı tazminatının ve 354,00 TL eksper ücretinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Başvuran davacı vekili 20.10.2017 tarihli dilekçesi ile talebini arttırarak değer kaybı 5.650,00 TL ile ekspertiz ücreti 354,00 TL olmak üzere toplam 6.004,00 TL’nin tahsilini talep etmiştir. Davalı sigorta şirketi vekili; değer kaybının Genel Şartlara göre belirlenmesi gerektiğini, ekspertiz ücreti istenemeyeceğini, temerrüt oluşmadığını, davacı lehine 1/5 oranında vekalet ücretine hükmedilebileceğini belirterek başvurunun reddine karar verilmesini savunmuştur.

1.2. Dosyanın İtiraz Hakem Heyetine İntikal Etme Süreci

Başvuran davacı, talebinin davalı sigorta şirketince karşılanmaması üzerine, 31.10.2017 tarihinde Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurmuştur. Komisyon tarafından görevlendirilen Sigorta Uyuşmazlık Hakemi, talebin kısmen kabulüne karar vermiştir. Başvuran davacı vekilinin hakem kararına itirazı üzerine hazırlanan 23.01.2018 tarihli İtiraz İnceleme Raporunu değerlendiren Sigorta Tahkim Komisyonu, İtiraz Hakem Heyeti olarak heyetimizi görevlendirmiş, gönderilen dosya heyetimiz koordinatör hakemi tarafından teslim alınmıştır.

2. SİGORTA HAKEMİ VEYA HAKEM HEYETİNCE VERİLEN HÜKÜM

Dosyanın intikal ettirildiği Uyuşmazlık Hakemi; alınan bilirkişi raporuna dayanılarak 5.650,00 TL değer kaybı tazminatının 20.10.2017 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, ekspertiz ücretine ilişkin 354,00 TL’lik talebin reddine, davacı lehine 1/5 oranında vekalet ücreti tayinine karar vermiştir.

3. TARAFIN/TARAFLARIN İTİRAZ GEREKÇELERİ VE TALEPLERİ

İtiraz eden başvuran davacı vekili; lehlerine tam vekalet ücreti tayin edilmesi gerekirken 1/5 oranında vekalet ücreti tayininin doğru olmadığını, TTK’nun 1426. maddesi uyarınca ekspertiz ücretine de hükmedilmesi gerektiğini belirterek hakem kararına itiraz etmiştir.

4. UYUŞMAZLIĞA UYGULANACAK HÜKÜMLER

Uyuşmazlığın çözümünde; 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi, Yargıtay içtihatları ve ilgili sair mevzuat dikkate alınmıştır.

5. DEĞERLENDİRME, GEREKÇELİ KARAR

5.1. Değerlendirme

Talep, davalı sigorta şirketince Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile 02.07.2017 / 2018 döneminde sigortalı (XX) plakalı araç ile başvuran davacıya ait (XX) plakalı aracın, 20.08.2017 tarihinde karıştığı trafik kazası sonucunda davacıya ait araçta oluşan değer kaybı zararı ve ekspertiz ücretinin tazminine ilişkindir.

Başvuran davacı tarafından değer kaybı ile ilgili olarak alınan ve eksper XX tarafından düzenlenen 06.10.2017 tarihli raporda; Genel Şartlar uyarınca yapılan hesaplamaya göre davacıya ait araçta 6.800,00 TL değer kaybı oluştuğu belirtilmiştir. Ekspertiz ücretine dair 354,00 TL tutarlı fatura dosyaya ibraz edilmiştir.

Uyuşmazlık hakemince alınana ara kararı uyarınca bilirkişi XX tarafından düzenlenen 18.12.2017 tarihli bilirkişi raporunda; Genel Şartlar uyarınca yapılan hesaplamaya göre davacıya ait araçta 5.650,00 TL değer kaybı oluştuğu belirtilmiştir.

5.2. Gerekçeli Karar

Uyuşmazlık, araç değer kaybının tespitine yönelik olup, uyuşmazlık hakemince verilen karara itiraz eden başvuran davacının itirazı hükmedilen vekalet ücreti ile ekspertiz ücretine ilişkin olduğundan, Heyetimizce bu itirazlar ile ilgili olarak aşağıdaki değerlendirmeler yapılmıştır.

Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 20.09.2017 tarih ve 2016/11893 E. – 2017/7995 K. sayılı ilamı doğrultusunda; 19.01.2016 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 6. maddesi ile Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16. maddesine eklenen, “Tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir.” şeklindeki 13. fıkra uyarınca, söz konusu değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra yapılmış olan işbu başvuruda, her iki taraf için de 1/5 oranında vekalet ücretine hükmedilmesi, (Yönetmelikte vekalet ücretinin maktu ücretin altında olamayacağına dair bir hüküm bulunmadığı da göz önünde tutulduğunda) yerinde olup, başvuran davacı vekilinin bu yöndeki itirazı yerinde görülmemiştir.

Davacı taraf, değer kaybının tespiti için yaptırdığı ekspertiz incelemesi için 354,00 TL ödeme yapmıştır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 1426. maddesi, “Sigortacı, sigorta ettiren, sigortalı ve lehtar tarafından, rizikonun, tazminatın veya bedel ödeme borcunun kapsamının belirlenmesi amacıyla yapılan makul giderleri, bunlar faydasız kalmış olsalar bile, ödemek zorundadır.” şeklindedir. TTK’nun 1426. maddesinden kaynaklanan giderleri ödeme borcu, madde başlığından da anlaşılacağı üzere, sigortacının sigorta sözleşmesinden doğan borç ve yükümlülükleri arasında düzenlenmiştir. Bu nedenle davacı tarafından yaptırılan ekspertiz ücreti masrafından sigorta şirketi sorumludur. Adli bilirkişilik faaliyetlerindeki ücret uygulamaları ve piyasa rayiç bedelleri dikkate alındığında KDV dahil 354,00 TL’nin makul gider olarak sayılacağı Heyetimizce değerlendirilmiş olup, davacının bu yöne ilişkin itirazı yerinde görülmüştür.

6. SONUÇ

Yukarıda açıklanan nedenlerle, Sigorta Uyuşmazlık Hakemi tarafından yapılan yargılama sonunda verilen 26.12.2017 gün ve K-2017/64604 sayılı karara vaki başvuran davacı vekilinin yapmış olduğu itirazın kısmen kabulü ile hakem kararının kaldırılmasına ve yeniden hüküm kurulmasına, bu doğrultuda;

6.1. Başvuranın davacının talebinin kabulü ile 5.650,00 TL değer kaybı tazminatı ile 354,00 TL ekspertiz ücreti gideri olmak üzere toplam 6.004,00 TL tazminatın 20.10.2017 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı sigorta şirketinden alınarak başvuran davacıya verilmesine,

6.2. Başvuran davacının yaptığı 100,00 TL başvuru ücreti, 300,00 TL bilirkişi ücreti, 150,00 TL ek başvuru ücreti, 250,00 TL itiraz başvuru ücreti olmak üzere toplam 800,00 TL yargılama giderinin davalı sigorta şirketinden alınarak başvuran davacıya verilmesine,

6.3. Başvuran kendini vekille temsil ettirdiğinden, işbu karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan miktarın, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16/13. maddesi uyarınca 1/5’i oranında belirlenen 436,00 TL vekalet ücretinin davalı sigorta şirketinden alınarak başvuran davacıya verilmesine,

Uyuşmazlığın miktarı itibarıyla 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 30/12. maddesi uyarınca kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 16.03.2018

Kaynak ve dipnotlar

  1. Sigorta Tahkim Komisyonu, Hakem Karar Dergisi, Sayı: 33, syf. 108 vd.